[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 8، شماره 3 - ( 11-1397 ) ::
دوره 8 شماره 3 صفحات 113-131 برگشت به فهرست نسخه ها
توسعه روشی عامل مبنا برای شبیه سازی گسترش مکانی زمانی بیماری سالک در محیط GIS (مطالعه موردی: شهرستان مراوه تپه)
محمد طبسی*، علی اصغر آل شیخ
چکیده:   (290 مشاهده)
لیشمانیوز جلدی (سالک پوستی) یک بیماری انگلی و بومی است که توسط نیش پشه خاکی ماده انتقال می­یابد. این بیماری در خاورمیانه و سراسر جهان مشکلی اساسی برای سلامت جامعه ایجاد نموده و خسارت­های اجتماعی و اقتصادی بسیاری را به کشور­ها تحمیل کرده است. گسترش این بیماری به­شدت به پارامتر­های مکانی، تعاملات فضایی و زیست­محیطی ناقلین (پشه خاکی)، میزبان­ها (انسان)، مخازن (جونده صحرائی) و محیط طبیعی وابسته است. ناهمگونی در این تعاملات، معمولاً مانع از مدل­سازی دقیق این بیماری برای اتخاذ مراقبت­های پیش­گیرانه در مناطق مستعد بیماری شده است. مدل­سازی عامل­مبنا (ABM) می­تواند به عنوان یک فناوری نوین برای مطالعه این رفتار­ها و شبیه­سازی گسترش بیماری و تعاملات پیچیده استفاده شود. از توانایی­های سیستم­های اطلاعات مکانی (GIS) نیز می­توان جهت تسهیل در گرد­آوری، تحلیل و نمایش اطلاعات بیماری استفاده کرد. از این­رو، مشارکت این مقاله، ترکیب GIS، ABM و یک مدل همه­گیر و بهبود­یافته SEIR در راستای کشف الگوی گسترش بیماری سالک پوستی است. جهت ارزیابی مدل پیشنهادی، از داده­های شهرستان مراوه­تپه در استان گلستان که یکی از نواحی آلوده این بیماری در کشور ایران به­شمار می­رود، استفاده گشت. با استفاده از شبیه­سازی­ها و نما­های انجام­شده در این پژوهش، نتایج مدل پیشنهادی نشان داد که چگونه بیماری سالک پوستی می­تواند در بخش­های مختلف منطقه مورد مطالعه با شرایط زیست­محیطی و اجتماعی متفاوت، گسترش یابد. یافته­های این تحقیق بیان­گر آن است که گسترش بیماری بیشتر در نواحی خشک و کم ارتفاع، مجاور رودخانه­ها و مناطق پرجمعیت اتفاق می­افتد. محدود نمودن فعالیت انسان­ها در روستا­ها می­تواند باعث کاهش شدت آلودگی گردد. به­علاوه، نتایج نشان داد که گسترش زمانی این بیماری نیز دارای الگوی خاصی است؛ ­به­طوری که بیشترین موارد بروز بیماری در نیمه دوم سال رخ می­دهد. این یافته می­تواند به دلیل وجود دوره نهفتگی برای این بیماری و عدم فعالیت پشه­های خاکی در فصول سرد سال باشد. در نتیجه، با استفاده از الگو­های به­دست آمده، می­توان رفتار­های کنترلی را در راستای پیش­گیری از این بیماری اجرا نموده و تأثیر هریک را به­دست آورد. از این رو، با ارائه تصویری از نحوه انتشار این بیماری و انجام سناریوهای متفاوت، میزان تأثیر­گذاری اقدامات کنترلی در کاهش و کنترل بیماری، نمایش داده شد. این پژوهش می­تواند منجر به فهم بهتر پویایی گسترش بیماری­های همه­گیر و اتخاذ تصمیمات بهتر جهت پیش­گیری و کنترل آن­ها گردد.
 
واژه‌های کلیدی: مدل سازی عامل مبنا، بیماری سالک، سیستم اطلاعات مکانی، مدل SEIR
متن کامل [PDF 1176 kb]   (73 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: سامانه های اطلاعات مکانی
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Tabasi M, Alesheikh A A. Development of an Agent-Based Model for Simulation of the Spatiotemporal Spread of Leishmaniasis in GIS (Case Study: Maraveh Tappeh). JGST. 2019; 8 (3) :113-131
URL: http://jgst.issge.ir/article-1-766-fa.html

طبسی محمد، آل شیخ علی اصغر. توسعه روشی عامل مبنا برای شبیه سازی گسترش مکانی زمانی بیماری سالک در محیط GIS (مطالعه موردی: شهرستان مراوه تپه). نشریه علمی پژوهشی علوم و فنون نقشه برداری. 1397; 8 (3) :113-131

URL: http://jgst.issge.ir/article-1-766-fa.html



دوره 8، شماره 3 - ( 11-1397 ) برگشت به فهرست نسخه ها
نشریه علمی پژوهشی علوم و فنون نقشه برداری Journal of Geomatics Science and Technology