[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 6، شماره 4 - ( 3-1396 ) ::
دوره 6 شماره 4 صفحات 41-55 برگشت به فهرست نسخه ها
ارزیابی کیفیت زندگی شهری مبتنی بر داده های آماری و مکانی
محمد حسینی عباس ابادی ، محمد طالعی
چکیده:   (579 مشاهده)

کیفیت زندگی به مفهوم توانمندی محیط برای فراهم آوردن و پاسخگویی به نیازهای مادی و معنوی افراد جامعه و در برگیرنده­ی مفاهیمی همچون رفاه فردی، اجتماعی و عدالت فضایی، به­عنوان ابزاری کارآمد همواره موردتوجه مدیران و برنامه ریزان شهری بوده است. مبنای ارزیابی بسیاری از مطالعات کیفیت زندگی شهری، بر اساس دو رویکرد عینی و ذهنی است. رویکرد عینی مبتنی بر شاخص‌های محیط فیزیکی و اجتماعی کیفیت زندگی و رویکرد ذهنی مبتنی بر دیدگاه ساکنین و میزان رضایت آن‌ها از کیفیت زندگی‌شان می‌باشد. این پژوهش با هدف ارزیابی کیفیت عینی زندگی شهری، شناخت ابعاد و شاخص‌های مؤثر بر آن انجام‌شده است و سعی شده است با بیان مفهوم کیفیت زندگی، شناسایی ابعاد و شاخص‌های تأثیرگذار، نحوه‌ی ارتباط این شاخص‌ها و همچنین نحوه‌ی سنجش آن‌ها در محیط شهری، مورد بررسی قرار گیرد. شاخص‌های این پژوهش، شامل سه بٌعد اجتماعی-اقتصادی، زیست‌محیطی و عدالت فضایی است. ارزیابی بٌعد اجتماعی-اقتصادی با استفاده از داده‌های آماری و روش تحلیل عاملی، صورت گرفته است. همچنین به‌منظور ارزیابی بعد زیست‌محیطی با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای و داده‌های مکانی، نقشه‌های مربوط به شاخص‌های سبزینگی، دمای سطح زمین، آلودگی هوا و آلودگی صوتی استخراج شد و از تلفیق آن‌ها شاخص نهایی بٌعد زیست‌محیطی کیفیت زندگی، به دست آمد. به‌منظور ارزیابی بٌعد عدالت فضایی، از دو شاخص دسترسی و اختلاط کاربری استفاده شد و به کمک این دو شاخص، توزیع یکنواخت و دسترسی به کاربری‌های خدمات شهری، اندازه‌گیری شد. در نهایت به‌منظور ارزیابی شاخص نهایی کیفیت زندگی شهری و همچنین رتبه دهی به محله های شهر، از روش TOPSIS به عنوان یکی از روش­های تصمیم­گیری چندمعیاره استفاده‌شد. برای بررسی میزان ارتباط شاخص نهایی استخراج‌شده برای هر بٌعد از کیفیت زندگی، از تحلیل همبستگی پیرسون استفاده شد. نتایج نشان‌دهنده‌ی وجود همبستگی بین شاخص اجتماعی-اقتصادی با شاخص عدالت فضایی (۵۴۳/۰) و زیست‌محیطی (۴۱۵/۰) است. بنابراین برای ارتقاء شاخص کیفیت زندگی شهروندان، لازم است تغییراتی در جهت بهبود ابعاد عدالت فضایی و محیط زیست، صورت گیرد. در واقع ایجاد تغییرات اساسی و بهبود شرایط زیست محیطی و افزایش سطح دسترسی به خدمات، می تواند به عنوان راهکاری برای ترغیب به سکونت افراد با سطح اجتماعی- اقتصادی مناسب در مناطقی شود که در حال حاضر به دلیل فقدان این شاخص ها مورد توجه این قشر از شهروندان قرار نگرفته اند.

واژه‌های کلیدی: کیفیت زندگی، ارزیابی چند متغیره، تحلیل عاملی، عدالت فضایی، محیط زیست
متن کامل [PDF 1307 kb]   (304 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: سامانه های اطلاعات مکانی
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

کد امنیتی را در کادر بنویسید >



XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Hosseini Abbas abadi M, Taleai M. Evaluate the Quality of Urban Life based on the Spatial and Census Data. JGST. 2017; 6 (4) :41-55
URL: http://jgst.issge.ir/article-1-441-fa.html
حسینی عباس ابادی محمد، طالعی محمد. ارزیابی کیفیت زندگی شهری مبتنی بر داده های آماری و مکانی. نشریه علمی پژوهشی علوم و فنون نقشه برداری. 1396; 6 (4) :41-55

URL: http://jgst.issge.ir/article-1-441-fa.html

دوره 6، شماره 4 - ( 3-1396 ) برگشت به فهرست نسخه ها
نشریه علمی پژوهشی علوم و فنون نقشه برداری Journal of Geomatics Science and Technology